Iedere week stuurt Joost Bleijie een brief aan de inwoners van Leiden waarin hij iets opvallends of bijzonders uit het (Leidse) nieuws aan de orde stelt. Unity.nu zendt deze brieven op vrijdagmiddag in het programma politiek@unity.nu

Beste Leidenaren

15. Beste Leidenaren, over kunst in de openbare ruimte gesprokenIn een brief aan u beschrijf ik iedere week iets leuks, bijzonders, ergerniswekkends of bizars uit het Leidse nieuws van deze week. Iets waar ik enthousiast van word of een mening over heb. Of iets wat ik u graag zou willen vertellen zodat u ook weer op de hoogte bent. Deze week gaat het over kunst in de openbare ruimte.

Allereerst hoop ik ook dat u een goede vakantie heeft gehad. In Leiden voor degene die om wat voor reden dan ook niet op vakantie konden, voor Leidenaren die ‘ouderwets’ in Nederland op vakantie zijn gegaan of voor mensen die ondanks de gele of oranje codes toch het buitenland hebben opgezocht. Helaas is de vakantie voorbij en wordt de vakantiemodus ingeruild voor de dagelijkse Leidse realiteit. Voor het geval u nog niet helemaal uit de vakantiemodus was, kan ik u er met de volgende opmerking wel uit halen: Leiden geeft € 1 miljoen uit aan kunst in de openbare ruimte. 1 miljoen! Argument: Kunst in de openbare ruimte verbindt en brengt mensen bij elkaar. Kunst in de openbare ruimte verfraaid de openbare ruimte. Nu ben ik niet de allergrootste kunstkenner en ben ik in alle eerlijk ook niet zo begaan met kunst, maar bij de openbare kunstwerken in mijn wijk, de Merenwijk, tref ik vaker graffiti of aanplakbiljetten aan, dan dat ik er mensen bij zien staan die al kijkend naar het kunstwerk filosoferen over de zin van het leven. Ik zie er overigens nooit groepjes bij staan dus verbinden doet het ook nauwelijks. Het is gewoon ruimtevulling. Geen boom of bankje, maar een kunstwerk dit keer. Een duur kunstwerk want laten we eerlijk zijn: in een tijd dat ondernemers, culturele instellingen, bedrijven, ZZP’ers en vele anderen in de financiële problemen komen door de Coronacrisis en in een tijd dat we steeds grotere tekorten hebben op het verlenen van zorg aan de meest kwetsbare Leidenaren, investeert de gemeente 1 miljoen euro in kunst in de openbare ruimte. Ik vind dat op z’n zachtst gezegd misplaatst.

Van BreeAl helemaal al u zich realiseert dat van dit bedrag een flink deel gaat naar overhead ofwel personeelskosten. Want ja een fonds moet wel een manager en een artistiek leider hebben natuurlijk. Vreemd is ook dat er met dit lokale geld nauwelijks Leidse kunstenaars worden gestimuleerd. Nee, de kunstenaars die voor de kunst in de Leidse openbare ruimte gaan zorgen komen niet eens uit de buurt van Leiden, laat staan Nederland. Wel uit Azie bijvoorbeeld. Gelukkig, zo schreef het Leidsch Dagblad, “hebben ze wel een bezoek aan Leiden gebracht.” Dat is fijn en voor dat bedrag is dat ook wel het minste wat je kan doen. Zo’n bezoek voorkomt wellicht ook een herhaling van het echec van het Schilderij van Ignatuius Van Bree dat in de Lakenhal hangt. Van Bree, een Vlaming, schilderde in de 19e eeuw een in Leiden wereldberoemd schilderij waarop burgemeester Van der Werf zijn lichaam aanbiedt aan de hongerende Leidse bevolking. Nadeel was dat Van Bree nog nooit in Leiden was geweest. En dus schilderde hij een historisch tafereel dat nergens in Leiden heeft kunnen plaatsvinden. Bekijk het schilderij maar eens en vraagt u dan maar eens af waar in Leiden dit heeft kunnen plaatsvinden. Nergens! Het is natuurlijk bizar, los van de astronomische kosten, om mensen van heel ver hier vandaan te vragen om kunst te maken voor de Leidse openbare ruime. Bindingen met de stad, met de mensen die er wonen en met de mensen die moeten uitkijken op zo’n kunstwerk is nul natuurlijk!

Helaas is een groot deel van het geld uit het fonds al uitgegeven, maar een resterend bedrag van € 250.000 nog niet. Wat daarmee doen: Schrappen! Stop met deze Cultuur-met-een-hoofdletter-C-waanzin die de spuigaten uit loopt. Stort dit geld terug in de algemene middelen en verlaag daarmee de steeds verder stijgende lokale belasting. Het is weliswaar een druppel op steeds verder groeiende  belastingplaat maar toch. Anders wordt het lijden in Leiden door het fonds genoemd naar Lucas van Leyden.

Ik wens u een goed weekend,

Joost Bleijie