Leiden is de mooiste stad van de wereld. Leidenaar en historicus Joost Bleijie gaat op zoek naar de mooiste plekken in de stad en de mooiste verhalen die achter de Leidse plekken, personen, gebeurtenissen of producten schuil gaan. Uiteraard maakt hij een Selfie op deze plek. Deze keer in Selfie met….: De Marekerk

26. Marekerk - bron Marekerk.nlWie met het mooie lenteweer een stuk gaat fietsen in de gebieden rondom Leiden en daarbij eens achterom kijkt richting de stad, kan de skyline van Leiden zien. Naast de wat recentere hoogbouw rondom het centrum en de ‘Pijp’ van de oude Gasfabriek aan de Langegracht, domineren nog steeds 3 grote kerken aan de Leidse horizon. Op oude schilderen, zoals het Gezicht op Leyden van Leidenaar Jan van Goyen zie je ze ook: De Pieterskerk en de Hooglandse Kerk, met daar tussen in de Marekerk. Wellicht vanwege zijn leeftijd en vanwege zijn kleinere omvang staat de Marekerk altijd een beetje in de schaduw van zijn twee oudere ‘broers’. Waar de Pieterskerk haar oorsprong vindt in de 12e eeuw en de Hooglandse Kerk in de 14e, is de Marekerk gebouwd in de 17e eeuw. 10 jaar was men met de bouw van deze achthoekige kerk bezig voordat hij af was in 1649.

Halverwege de 17e eeuw was er een grote behoefte aan nieuwe kerken in Leiden. De bevolking van Leiden was spectaculair gegroeid. Niet alleen door geboorten onder Leidenaren zelf, maar ook door de komst van een hoop ‘nieuwe Leidenaren’ die afkomstig waren uit Wallonië,  het huidige zuiden van België. Deze mensen werden daar actief door Leiden geronseld omdat ze erg bedreven waren in de textielnijverheid, een tak van nijverheid die in Leiden enorm groeiend was. Voor de vele nieuwkomers waren kerken nodig, vandaar dat het aantal kerken in Leiden in de 17e eeuw toenam. Het lag voor de hand dat de (grote) Waalse gemeenschap in Leiden zou gaan kerken in de Marekerk, maar toch gebeurde dat niet. De kerk werd in 1649 in gebruik genomen door de Nederlandstalige hervormde kerk. De Walen vonden hun kerk uiteindelijk toch namelijk de Waalse Kerk aan de Breestraat.

27. Marekerk - bron Markekerk.nlDe Marekerk was het pronkstuk van stadsarchitect Arent van ’s-Gravensande. Iedere stad had in die tijd een stadsarchitect die verantwoordelijk was voor alle bouwwerken in de stad. Een beetje stadsarchitect wilde natuurlijk zijn stempel op de stad drukken, met allerlei fraaie en in het oog springende bouwwerken als gevolg. Van ’s-Gravensande ook. Aan hem hebben we onder meer de Lakenhal, Bibliotheca Thysiana aan het Rapenburg en het Van Brouchovenhof aan de Papengracht te danken. De herkenbare ronde koepel van de Marekerk was ook anders dan anders. Normaal gesproken werden kerken altijd in de vorm van een kruis gemaakt, maar dat verwees volgens Van ’s-Gravensande te veel naar het katholicisme waar Leiden zich sinds de Beeldenstorm van 1566 en het Ontzet van de stad in 1574 van had los weten te maken. Dat moest dus anders. De Marekerk werd dan ook een van de eerste kerken in Nederland die niet voor katholieken maar voor protestanten is gebouwd. Saillant detail is dat het orgel dat nu in de Marekerk hangt, afkomstig is uit de van oorsprong katholieke Pieterskerk. In 1733 verhuisde dit orgel naar de Marekerk. Dus is toch nog een stukje van zijn ‘grote broer’ in de Marekerk zelf.